Wat een groeikracht!

Onderstaand artikel schreef ik 8 jaar geleden. We hebben eindelijk weer een beetje winter. Gelukkig nu in een normale tijd van het jaar. Het optimisme van de natuur is echter van alle tijden. In de perenbomen in onze Picknicktuyn zitten dezelfde fraaie knoppen als toen. Ik had een week of twee geleden de fruitbomen gesnoeid. Een paar takken hebben we in huis op de vaas gezet; zie hier wat er gebeurt!

Ondanks vorst en kou; blijven groeien!
Ondanks vorst en kou; blijven groeien!

Ik vind het soms niet te geloven. Het is buiten voor het eerst in 100 jaar eerder elfstedenweer dan voorjaar ondanks dat maart de kalender al bijna heeft verlaten. De winter wil het land maar niet verlaten. Vanochtend stond ik me in Schaijk in te schrijven voor een fietstoertocht van 100 kilometer terwijl het buiten vroor en de wind ons met kracht 7 om de oren sloeg. Ik heb me aan de eerste kilometers gewaagd, ik was nog net niet de enige, maar verder dan de helft ben ik uiteindelijk niet gekomen. De wind benam me de adem en mijn voeten voelden na 20 kilometer aan als hompen ijs waar iemand met een ijsprikker op in stond te hakken.

Ik vraag niet om medelijden hoor, want uiteindelijk doe ik me dit zelf aan. En getuige het feit dat ik al mijn vingers nog heb en nu op een lekker verwarmde zolderkamer dit artikeltje aan het schrijven ben is medelijden ook helemaal niet op zijn plaats. Maar verbazing maakt zich wel steeds meer van mij meester. Want ondanks het feit dat het winterweer niet alleen van vandaag is; het houdt nu al meer dan twee maanden de gemoederen bezig, lijkt de natuur daar redelijk lak aan te hebben. Ja de sneeuwklokjes in mijn voortuin staan ongeveer 4 weken langer in bloei dan normaal. Die zijn half februari al begonnen en ze staan er nog steeds fier bij. Maar wat mij echt verbaast is de ongelooflijk optimistische groeikracht die je op verschillende plaatsen kunt waarnemen. Een prachtig voorbeeld vindt u op de foto bij dit artikel. Het is een bloesemknop van de perenboom in onze tuin. De foto is vandaag 24 maart genomen en ik heb die knop in de afgelopen 3 weken ondanks de kou steeds dikker zien worden. Traag maar gestaag iedere dag een beetje meer volume. En je kunt er vergif op innemen; als het de komende week of zo een paar graden warmer wordt barst hij binnen de kortste keren open.

Hoe vaak is het me dat inmiddels niet overkomen. Ben ik met een tuinontwerp bezig en zoek in mijn boeken naar inspiratie voor mooie beplantingen terwijl het buiten koud en somber is. Soms heb ik dan de grootst mogelijke moeite te geloven dat ik iets fraais aan het creëren ben laat staan dat ik me kan voorstellen dat het ooit realiteit wordt. Het vertrouwen dat alles weer gaat groeien en bloeien is volkomen zoek. Wat geweldig is het om op zo’n moment oog in oog te staan met het grenzeloos weerbarstig optimisme van de perenboom. Dat houdt me op zo’n moment op de been en gaande. Met weerbarstig optimisme kan ik denken: ”Yes, het voorjaar komt eraan!”

Landgoed in bedrijf

Kasteel Middachten

Ooievaars, drie achter elkaar, zweven over mijn hoofd. Vanaf mijn plekje in het hoge gras lijkt het of de boerenzwaluwen er tussendoor manoeuvreren. Zomaar een weilandje bij kasteel Middachten in de buurt van De Steeg tegen de Veluwe aangeplakt. Je kunt van hieruit zo de Posbank op. Mijn boterhammetjes gingen erin als koek, terwijl het zonnetje vrolijk de wind verwarmt die door de bomen ruist; wat een genot, zo’n stukje grasland wil ik thuis ook.

Middachten is als landgoed nog steeds volop in bedrijf. Op het landgoed bevinden zich diverse boerderijen, het kasteel zelf is nog privébezit en wordt omzoomd door een prachtige moestuin annex siertuin die ook te bezichtigen is. Zelf heb ik daar niet meer dan een glimp van opgevangen, want de entree is € 6,00 en moet cash betaald worden. Het bedrag is het grote probleem niet (zo ver sta ik nu ook weer niet van die landgoedstatus af!), maar ik heb de soms ietwat onhandige gewoonte om nooit cashgeld in mijn portemonnee te hebben zitten. Je kunt toch overal pinnen tegenwoordig? Nou niet overal dus blijkt dan zo af en toe.

Middachtens kalfje

Dan maar gewoon lekker een beetje rondstruinen over het landgoed. En zo komt het dus dat ik verzeild raak in zo’n heerlijk weilandje met hoog opschietend gras en heerlijke kruidgewassen. Kevertjes kruipen over mijn blote benen, de wind ruist door de bomen en overal om me heen hoor ik de insecten zoemen. Een prachtige Wants gebruikt de teen van mijn wandelschoen als landingsplaats en wacht daar lang genoeg om zich te laten bewonderen. Als de boterhammen verorberd zijn en het appeltje ook zijn weg naar mijn maag heeft gevonden ga ik even languit in het gras liggen. Ineens is het gewoon een uur later! Hoezo relaxed. Ik gord mijn wandeltasje weer om, neem een flinke slok water en ga verder op verkenning. Kikkers kwaken me luidruchtig hun avances toe en een eindje verderop kijkt een prachtig roodbont kalfje met met haar onschuldige grote ogen aan als levend bewijs van een landgoed in bedrijf. Dit is toch wel het ware genieten op een fraaie zondagmiddag in juni.

Bovenstaande tekst schreef ik in juni 2013. Wat kan er in 8 jaar tijd toch veel veranderen. Mijn wens voor een landgoedje is inmiddels (bijna) uitgekomen. Weliswaar in de vorm van de arme tak, een klein boerderijtje met zo’n 1750 m2 landbouwgrond aan de oevers van de Maas, maar wel helemaal in de sfeer die ik hierboven zo treffend heb beschreven. Ik heb hier mijn eigen ooievaars. Ze klepperen er de hele zomer lustig op los als ze elkaar het hof maken op de luchtalarmpaal achter onze Picknicktuyn. Ons weilandje is omgetoverd tot een hoogstam fruitgaard met wilde bloemen. Het gonst er zomers van de insecten. Reken maar dat we daar met regelmaat, liggend in het gras, ons boterhammetje verorberen. Soms komen wensdromen uit!

Buiten leven; een verfrissende ervaring

En je leert er ook nog van!

Een deel van onze tuin is als moestuin ingericht. Maar dan net niet helemaal klassiek al zou je dat op het eerste gezicht misschien wel zeggen. Je ziet in onze moestuin namelijk vooral rechthoekige kweekborders, netjes in rijen; heel overzichtelijk allemaal. Maar als je in de zomer komt kijken zie je ook heel andere dingen als alleen maar groenten in nette rijtjes. Al was het maar dat je bij ons naast spontane zaailingen van diverse groentes ook nogal wat ‘onkruid’ aantreft.

‘Ontdek je plekje’ en ‘Hoe groeit dat nou?’

Hoe dat zit en waarom ik dat zo doe vertel ik graag aan iedereen die dat wil horen en zien. En eerlijk gezegd droom ik er een beetje van om dat vooral met kinderen te delen. Als je goed kijkt naar de foto hiernaast kun je al zien waarom. Wat een heerlijke eerlijke betrokkenheid zie je daar. En zij vormen onze toekomst. Hoe mooi kan die toekomst worden als je mensen op deze leeftijd kunt laten zien waar hun eten vandaan komt, hoe dat groeit en wat je ervoor moet doen om het te laten groeien.

Voor de leerkrachten onder ons; ooit gedacht aan een verfrissende rekenles in combinatie met het werken in een moestuin? Wat te denken van de volgende interessante probleemstelling: als ik in september een kilo boontjes wil om met de klas samen te gaan verorberen, wanneer moet ik ze dan gaan zaaien? Hoe lang duurt het voordat een zaadje is uitgegroeid tot een plant met bonen? Hoeveel bonen kunnen er aan 1 plant groeien? Hoe veel plantjes heb ik nodig om een kilo boontjes te kweken? Hoe groot worden de plantjes en dus hoeveel ruimte hebben ze nodig om te groeien? Je kunt dit van groep 1 t/m groep 8 op allerlei niveaus uitwerken. En het leukste is dat de oplossing van de stelling in de loop van de tijd letterlijk uit de grond komt.

Over spelend leren en lerend spelen

Er komt (nog) geen les of onderwijs aan te pas!

Oefenen voor later; spel is onze belangrijkste vorm van leren en ons ontwikkelen ten behoeve van onze maatschappelijke redzaamheid! Zoals dat voor veel jonge (zoog)dieren geldt, geldt dat zeker ook voor de mens. Kijk naar de welpen van bijvoorbeeld vossen, wolven of leeuwen. Spelenderwijs leren ze hoe ze zich later zelfstandig kunnen redden. Onderstaande foto’s en bijschriften zijn afgelopen maand ook verschenen in mijn nieuwsbrief voor scholen; voorbeelden hoe een schoolplein kan bijdragen om een kind zich op diverse fronten spelend te ontwikkelen.

Mocht u mijn nieuwsbrieven gemist hebben en ze toch graag willen ontvangen dan kan dat natuurlijk. Vul het contactformulier op de Pleynplan website in en ik stuur ze u graag toe.


Spelen is de hoogste vorm van onderzoek!

 

Wat kinderen niet allemaal opsteken als ze simpelweg de mogelijkheid hebben afgevallen herfstbladeren van de bomen te verzamelen, te transporteren, op te ruimen, noem maar op!

Ontwikkelen van sociale vaardigheden, samenwerken en overleg.

 

Als je allemaal tegelijk door die smalle buis wilt gaat dat natuurlijk niet! Spannend is het wel, dus wie eerst? En hoe voorkom ik dat ik mijn hoofd stoot? Pas ik er wel doorheen? “Hé daar aan de andere kant, HOOR JE MIJ!?”

 Coördinatie (grove en fijne motoriek)

Tsja, wat is spannender; Een standaard kunststof of metalen klimrek op rubber tegels of zoals hier, gewoon een paar stevige touwen strategisch in de bomen gehangen met wat knopen en ringen. En dit laatste is ook nog beter voor zowel je fijne als je grove motoriek, want zo wiebelig als de pest!

Effe chille! Rust en herstel

Dat kan natuurlijk op een plastic of betonnen bank op een dito schoolplein, maar waarom zou het zo niet kunnen? Ziet u de jongedames van groep 7 en 8 hier al ergens lekker ouwebeppen? Lijkt mij een heerlijk plekje.

“Ontdek je plekje” en “Hoe groeit dat nou?”

En hier hoeft echt niet een prachtig volwassen oogst uit te rollen om boeiend en leerzaam te zijn. Ook is het helemaal niet altijd van belang of er groente of andere gewassen geteeld worden. Wat leert een kind al van het wieden van het ‘verkeerde’ plantje? Hoe leer je de juiste plantjes herkennen? Doen we het samen of frot ik lekker in mijn eentje?

Kijk en geniet!

Van de foto’s, van de ideeën en doe er iets mee zou ik zeggen. Kunt u daar wellicht wat hulp bij gebruiken? Neem gerust contact op. Onlangs heb ik de werkgroep schoolplein van een school in Arnhem nog een heerlijk inspirerende middag bezorgd met een leuke presentatie en een ‘simpele’ wandeling over hun schoolplein. Zij gaan op pad naar een nieuw groen schoolplein en ik ga ze op dat pad begeleiden. Misschien ook iets voor u?

Over speeltoestellen op het schoolplein

Speeltoestellen; de juiste oplossing?

Onlangs mocht ik op een basisschool in Nijmegen een presentatie verzorgen voor de kinderen. Ze gaan met hun schoolpleinen aan de slag en willen de kinderen een rol toebedelen bij het verzinnen van ‘Het mooiste schoolplein van Nijmegen’. En ik mocht ze proberen te voorzien van creatieve, haalbare en inspirerende ideeën. Het werd een happening met verrassende ôôôh’s en aaah’s, waarvan het volume heel duidelijk aangaf waar de voorkeuren lagen. Wat duidelijk werd is ook dat een interessante context veel meer positieve reacties opriep dan het eventuele speeltoestel. Enkele voorbeelden wil ik u graag laten zien.

Waar kwamen de grootste ôôôh’s

Zoals u hopelijk inmiddels van Pleynplan gewend bent pleiten wij voor een totaalvisie op uw schoolplein; spelend leren en lerend spelen in een zo natuurlijk mogelijke omgeving. En dat is niet voor niets getuige de ôôôh’s en aaah’s van zowel kinderen als leerkrachten.

  1. Klimmen en klauteren. Hèt voorbeeld van het standaard gebruik van een gemiddeld speeltoestel op een schoolplein. En in welke vorm ook, eigenlijk altijd veel gebruikt. Maar naast de standaard speelvoorziening van metaal en kunststof lokte deze foto toch verreweg de meest enthousiaste reacties uit.
  2. Kruip-door sluip-door. Een grote berg zand met een paar rioolbuizen erdoor met een voldoende diameter doet het altijd geweldig. De plaatjes met plastic en metaal scoorden aardig, de berg zand met buizen erg goed, maar wat schetst mijn verbazing? De volgende creatieve doorgang van het ene deel van het terrein naar het andere scoorde verreweg het best!
  3. Vrij spel/ voetbal.Op ieder schoolplein is ruimte nodig om met een bal te kunnen spelen, in welke vorm dan ook. Voetbal is daarbij nog steeds het meest populair. Toch was er in reactie van mijn jonge publiek heel duidelijk voorkeur te bespeuren waar het liefst gespeeld werd. Bij het tonen van de beelden van verschillende soorten sportveldjes kwam bijgaand veldje als verreweg het meest favoriet boven drijven!

Bent u nieuwsgierig geworden naar onze ideeën voor uw schoolplein? Dan kan ik u wellicht verblijden met een interessante of verhelderende presentatie. Ik kom graag naar u toe, vult u AUB bijgaand contactformulier in dan neem ik zo spoedig mogelijk contact met u op. Voor de oudercommissie zou een leuke lezing of discussie een prima trekker of zelfs specifiek onderwerp voor een ouderavond kunnen zijn.